Anouk van der Pluijm | Hedendaags Engagement. Grote Ideeën in het Klein

Written by on June 15th, 2014 // Filed under 20.1 Engagement

Abstract

Het engagement is terug in de literatuur. Daarmee is het slechts enkele decennia afwezig geweest in de dominante theorieën over literatuur en vele literaire werken die in deze periode als belangrijk zijn bestempeld. Ook Hans van Stralen, literatuurwetenschapper in Utrecht en Amsterdam, herkent deze terugkeer wanneer hij zegt dat: “[a] greater interest in ethics becomes perceptible in Western culture. Thus Nussbaum points out the desirability of including literary works in the philosophical-ethical reflection and Vintges even devotes a book to the return of engagement in present-day society.” De stijgende lijn is vanaf ongeveer 1990 met name te zien geweest in het postkolonialisme, toen Orientalism (1980) van Edward Saïd een solide plek in de filosofie en literatuurwetenschap veroverd had en werken als The Empire Writes Back (1989) van Bill Ashcroft Saïds boek als basis gingen gebruiken. Na 2000 lijkt de terugkeer van het engagement steeds beter zichtbaar te worden, ook binnen de populaire cultuur.

Sindsdien zijn er, uiteraard, ook tal van katalysatoren buiten de literatuur zelf geweest die de terugkeer van het engagement versneld hebben. Daarvan is de belangrijkste ongetwijfeld de actuele wereldpolitieke situatie na de moslimextremistische aanslagen. Toch is het interessant na te gaan hoe de reeds opkomende literaire betrokkenheid en de theorievorming daarover in de jaren negentig zeggenschap hebben voor vandaag.